به نام خدا

چهارمين نشست صميمي با نخبگان آموزش و پرورش

       عصرگاه روز دوشنبه مورخ 28/5/87 مركز آموزشي رفاهي شماره 2 تبريز فرصت بسيار ارزشمندي را داشت تا چالش هاي فراروي آموزش و پرورش را در نشست صميمي و چهره به چهره مسئولان سازمان و هيأت علمي مديريت آموزش و پرورش ناحيه چهار مورد مطالعه، بررسي و بحث و تبادل نظر قرار دهد ليكن در اين مهم و منطبق با برنامه ريزي صورت گرفته نخست آقاي داننده معاون محترم پژوهش و برنامه ريزي منابع انساني ضمن تبيين انگيزه و اهداف نشست به ارائه گزارش از حوزه مأموريتي خويش پرداختند و در ادامه، ديدگاههاي كارشناسي مدعوين محترم به جلسه ارائه و مورد توجه مسئولين قرار گرفت در خاتمه جناب آقاي رضايي رياست محترم سازمان آموزش و پرورش با ابراز خوشحالي و مسرت از چهارمين نسشت نخبگان و نكته نظرات و راهكارهاي اجرايي مطروحه، به ارائه اطلاعات و فرآيند برنامه هاي آموزش و پرورش در سطح كلان كشوري، استاني پرداختند و بر تلاش همه ي دست اندركاران تعليم و تربيت در هدايت و تربيت نسل آينده ساز و همچنين ساماندهي خوب برنامه ها و امكانات آموزش و پرورش تأكيد فرمودند همچنين تسري و تعميق شيوه هاي پژوهشي بر بدنه ي آموزش و پرورش (فراگيران)، تبديل دانش به فن آوري، اصلاح حافظه گرايي و تغيير و تبديل آن به تفكر خلاق و ضرورت تغيير نظام سنجش به عنوان پايه تحول و اصلاح در آموزش و پرورش، تقويت باور عمومي و آموزش ابتدايي جزو محورهاي بحث ايشان به جلسه بود. اين نشست بعد از 4 ساعت بحث و تبادل نظرات در ساعت 10 شب به كار خود پايان داد. مضافاً جمع بندي اجمالي عناوين و محورهاي بحث به قرار ذيل مي باشد :

1- از جمله ي فرآيندهاي قابل اصلاح در آموزش و پرورش جهت گيري مؤثر درساماندهي فرصت هاي در اختيار برنامه ها وفعاليت هاي آموزش و پرورش است بدين صورت كه با حذف مشكلات موجود در نظم و انضباط، نظام مندي خوب و بي نقض كه در برگيرنده همه فعاليت ها و عوامل آموزش و تربيتي و دست اندركاران باشد حاكم شود.

2- سالانه قوانين و تأكيدات وافري از سوي وزارت و واحدهاي استاني و منطقه اي در خصوص رعايت حقوق دانش آموزان به مدارس ابلاغ مي شود كه در خور توجه مي باشد ليكن براي فرهنگ سازي و رعايت شأن و منزلت معلمان در كلاسها و كارگاههاي آموزشي و آزمايشگاهها كه نوعاً در وهله ي اول مراعات كنندگان، دانش آموزان خواهد بود كار مؤثري صورت نگرفته و با فقدان قوانين محكم مشكلاتي براي معلمان توسط دانش آموزان ايجاد مي شود.

3- تحول در آموزش و پرورش بدون ترديد ضرورت دارد اما جهت بسترسازي آن بايد توجه لازم و اساسي براي معلمان بازنشسته شود تا انگيزه ي لازم در شاغلين براي همراهي و همگامي با برنامه هاي تحول زا و تحول آفرين ايجاد گردد.

4- مهمترين مانع روند تحول در آموزش و پرورش گرايش هاي حزبي و جناحي در سطوح مختلف از مدارس تا ادارات و بالاتر به نوعي با شدت و ضعف خودنمايي كرده است فلذا فاصله گيري از اين معضل و تحت تأثير قرار نگرفتن از جريانات حزبي كشور در ادوار مختلف سبب ايجاد ثبات و در نهايت به تقويت تحول در آموزش و پرورش موجب خواهد شد.

5- متصديان امور آزمايشگاهها و كارگاهها نقش ممتاز و برجسته اي را در فرآيند تغيير و تعميق نظام آموزشي از حيث كاربردي كردن آموزشها دارند لذا توانمند شدن آنها در شناخت و نگهداري و مهارت يابي بر تجهيزات و مواد آموزشي موجود و همچنين شناسايي و پيگيري تكنولوژي جديد و به روز و فن آوريها و بكارگيري آنها در آموزش مطلوب دانش آموزان و معلمان تأثير مستقيم و بسزايي دارد. مع الوصف تشكيل دوره هاي آموزشي مهارتي و آموزش تجهيزات و فن آوريهاي جديد به عنوان اولين گام ضرورت دارد.

6- شناخت و مسلط شدن همه معلمان بر علوم كارگاهي و آزمايشگاهي به تناسب ارتباط دروس و رشته تدريس به نحوي كه بتوانند با شناخت بر نحوه ي كاربرد فن آوريها و علوم آزمايشگاهي و كارگاهي و تكنولوژي و تجهيزات بهترين استفاده را براي دانش‌ آموزان بسترسازي و بوجود بياورند گام ممتازي خواهد بود فلذا تشكيل دوره هاي آموزشي كاربردي در اين راستا براي همه معلمان ضرورت كامل دارد.

7- همه معلمان در حيطه ي شغلي (بحث اقدام پژوهي) و معلم پژوهنده، محقق در عمل و كار محسوب مي شوند كار معلم در اين راستا بيشتر بايد تعريف، تقويت و توانمند شود و گرنه توجه به كار تحقيق علمي به عنوان مفهوم كلي و عمومي كه هيچگونه ارتباطي با شغل و كار او در محل تدريس نداشته باشد مورد نظر و تأكيد نمي باشد.

8- نقش انجمن هاي علمي آموزشي معلمان به عنوان تشكل علمي آموزشي خود معلمان، تأثير مثبتي در پشتيباني و همراهي از نظام آموزش و پرورش دارا هستند ليكن اگر اين تشكل ها بتوانند به توسعه و ايجاد تشكل خويش در مدارس وادارات منطقه اي به عنوان زير مجموعه و هسته هاي فعال اقدام نمايند تحول بزرگي از نقطه ي آغازين آموزش و پرورش تا سطوح بالاتر پشتيباني كننده بوجود مي آيد و گرنه انجام كار و برنامه به صورت متمركز استاني براي هر انجمن بسيار سخت و دشوار وتأمين كننده اهداف عالي انجمن ها نخواهد بود.

9- يكي از اهداف آموزشهاي تحقيقي براي دانش آموزان ايجاد مهارت ها و شيوه هاي كاربردي تحقيق در بدنه آموزش و پرورش كه همان دانش آموزان مي باشد قابل تعريف است مع الوصف براي تسهيل و تقويت اين فرآيند مهم و اثربخش و براي اينكه خروجي آموزش و پرورشي ها پژوهشگران جامعه باشند ايجاد واحدهاي درسي تحقيق در وسع پايه هاي تحصيلي به صورت نظري و عملي بر توفيقات اين فرآيند خواهد افزود.

10- نوآوري و شكوفايي در استعدادها و فعاليت هاي معلمان و دانش آموزان منتهي به زمان و مكان مقرر در كلاسها و كارگاهها و آزمايشگاهها نمي باشد بلكه محيط هاي آزاد غير از فرصت ها و مكانهاي ياد شده بيشترين ظرفيت تفكر و گرايش هاي كاري را ايجاد مي نمايد فلذا بخشي از دوره هاي آموزشي را مي توان براي معلمان و دانش آموزان به تناسب ارتباط نظام آموزشي براي فعاليت آزاد و نوآوري تعريف و در قالب مستندات كه شامل ابتكارات و خلاقيت ها خواهد بود مورد ارزيابي قرار داد.

11- ضرورت و نقش برجسته ي تسلط معلمان بر زبان هاي بيگانه بين اللملي در همه محافل علمي داخل و خارج از كشور و حتي در محل تدريس، مطالعه و مقاله نويسي علمي و تحقيق مورد توجه متوليان امر قرار گرفته است در اين راستا شروع يك تحول با مشاركت خود معلمان، مديران مدارس و ادارات لازم است.

12- آموزش ها زماني اعتبار و ارزش واقعي پيدا مي كند كه نمود عملي در تفكرات،  رفتارها و اعمال و كردار و خلاقيت هاي دانش آموزان داشته باشد و گرنه محفوظات نمره ي در حد و ارزش خود را دارا مي باشد و تأمين كننده درصدهاي نهايي نيست. تغيير نگرش ها و نمود آثار عملي آن بايستي جزو برنامه هاي آموزش و پرورش در تحول بخشي برنامه هايش باشد.

13- از جمله مشكلات فعلي در آموزش و پرورش فراگير شدن استفاده مطلوب از فن آوريها و تكنولوژي ها و تجهيزات و امكانات آموزشي در كلاسها و كارگاههاي آموزشي مي باشد اصلاح و ساماندهي در رفع خلاءهاي موجود و موانع بازدارنده جزو ضروريات برنامه اي مي باشد .

14- وجود بهداشت در دو بخش بهداشت روان و جسماني در مجموعه عوامل آموزشي و تربيتي اعم از معلمان، دانش آموزان، دانشجويان و همه عوامل دست اندركار آموزش و پرورش امري حياتي و ضروري است براي تحقق اين هدف و برنامه  مهم امكانات و روشها و مهارتهاي روز توأم با دانش هاي جديد و تحول آفرين لازم است مديران مدارس مي توانند با تشكيل گروه هاي كاري زير نظر شوراي مدارس به شروع مرحله اي تحول برنامه اي اقدام نمايند.

15- بازنگري و ايجاد تغييرات در امتيازات فرم سازماندهي دبيرستانها و ساير دوره هاي آموزشي و منطبق نمودن متون آنها با جهت گيري هاي جديد آموزش و پرورش مورد تقاضا مي باشد و گرنه اكتفا نمودن به روند موجود چندين ساله تضييع حقوق برجستگان و فعالان علمي را در سطوح بالاتر در مقايسه با ساير كاركنان و سوابق اجرايي آنها موجب خواهد شد.

16- براي برون رفت از تنگناهاي موجود و ترافيك توليدات علمي و مهارتي معلمان و انتشار و نشر آنها در نشريات علمي و تخصصي معتبر و سايت هاي علمي و تخصصي، برنامه ريزي مديران را در اين راستا مي طلبد بدين نحو كه با انجام مطالعات مشترك با نخبگان و هيأت علمي آموزش و پرورش در سطح مناطق و نواحي آموزشي مي توان بر آموزشهاي كاربردي و ايجاد امكان و بستر مناسب براي نشر و همچنين حمايت هاي سازماني از پروژه هاي معلمان همت و اقدام نمود.

17- افزايش تراكم دانش آموزي به طور سالانه در كلاسهاي درسي و ضرورت متحول نمودن آموزشها مشكلات و تنگناهاي قابل توجهي را براي معلمان در كلاسها و كارگاهها و آزمايشگاهها از حيث مديريت، كنترل و همسويي با فرآيند آموزشها ايجادمي نمايد توجه و استانداردسازي اين مهم با نگاه و نگرش از زاويه ديد معلمان ضروري است.

18- وجود فضا و امكانات ورزشي براي فعاليت هاي مقرر در حوزه تندرستي و ورزشي دانش آموزان و معلمان در مدارس در حد نرمال نمي باشد فلذا جهت گيري مثبت و مساعد در برنامه ريزي هاي سالانه مديران موجب كاهش تنگناهاي موجود خواهد شد.

19- پزشكان عمومي شاغل در آموزش و پرورش اكثراً در مشاغل غيرمرتبط سازماندهي مي شوند تلاش براي اصلاح وضعيت و ساماندهي تخصصي آنها براي بهره گيري بيشتر از تخصص هاي موجود آنها ضروري است.

20- آموزش ابتدايي BASE (پايه) آموزش و پرورش است لهذا توجه به دانش هاي روز در بخشهاي مختلف از جمله توانمندسازي دانش آموزان و معلمان در حوزه تندرستي و سلامت جسم و روان همراه با دانش و علم روز و آگاهي دادن علمي آنها جزو ضروريات برنامه اي محسوب و قابل معرفي است.

21- وجود نيروهاي مازاد در آموزش و پرورش در مراحل سازماندهي در سطوح فوق ليسانس و بالاتر و اشتغال به كار غير تخصصي آنها قابل تأمل و بررسي جدي دارد چنانچه مازاد وجود دارد مي توان به تناسب تخصص افراد كارهاي تخصصي را در جهت پيشبرد امور آموزش و پرورش بدانها واگذار نمود و همچنين اساساً بهتر است كسري ساعات بين همه ي افراد به تناسب توزيع شود.

22- فاصله گيري از اعمال سليقه ها در سازماندهي نيروي انساني و انطباق آن با موازين و استانداردهاي موجود و مصالح آموزش و پرورش ضروري است.

23- از جمله ي اولي ترين و ضروري ترين فرآيند در آموزش و پرورش، پرورش وتقويت تفكر خلاق مي باشد چرا كه آموزش و پرورش بدون اين شاخص مهم به اهداف متعال خود نخواهد رسيد برنامه ريزي و سرمايه گذاري در ايجاد بستر مناسب براي رشد و تعالي اين شاخص برجسته درخواست مي گردد.

24- با توجه به توانمنديهاي فكري و تخصصي هيأت علمي آموزشي در زمينه هاي مختلف مي توان جهت مشاورت مديران استاني و منطقه اي با حضور برجستگان اين بخش اتاق فكر ايجاد نمود برجستگان داراي شرايط زير باشند :

1- نيروي آموزشي، علمي باشند (از نيروهاي اداري و ستاد نبوده و اشتهار منفي نداشته باشند). 2- به صورت افتخاري و با انگيزه مثبت خدمت به آموزش و پرورش را مورد توجه قرار دهند. 3- ظرفيت و پذيرش نقد و نقادي را داشته باشند. 4- به خود بسندگي باور داشته كه فراتر از اعتماد به نفس خواهد بود. 4- خلاق و متفكر باشند و ...

25- از جمله ي شاخص هاي قابل توجه در فرآيند آموزش و پرورش تقويت قدرت تخيل دانش آموزان براي بروز خلاقيت ها و نوآوريها مي باشد وجود اين بستر و توان به تحول در آموزش و پرورش موجب خواهد شد همچنين مقابله ي با تضادهاي عاطفي نيز جزو ضروريات برنامه هاي آموزش و پرورش مي باشد.

26- شتاب و سرعت علمي، فرهنگي و آموزشي در جهان نسبت به ادوار پيشين از رشد بالايي برخودار است اين رشد در برگيرنده ي ابعاد كمي و كيفي است به ويژه تنوع در متدها و روشها كه به اعتباري متدلوژي خاصي براي هر علم لازم است فلذا با رويكرد جديد، جهت گيري جدي و ضروري آموزش و پرورش در استفاده از روشهاي تدريس كه موجد تفكر و نوآوري در دانش آموزان باشد قابل تصور است.

27- براي ساماندهي و بهينه سازي روشهاي تدريس معلمان و به روز نمودن آنها بهتر است با برنامه ريزي لازم كليه معلمان را در قالب دوره هاي كارگاهي در مراحل مختلف سال تحصيلي تحت پوشش آموزش قرار دهيم كه روشها و متدهاي موجود در آموزش و پرورش جزو روشهاي فعال و نو و همچنين برخوردار از روشهاي فلسفي از جمله روش سقراطي، گروهي و خلاق و غيره ... باشد.

28- ضرورت مي يابد ما از انرژي و استعدادهاي همه دانش آموزان با مشاركت دادن آنها در محيط هاي آموزشي و پرورشي استفاده نماييم ثابت شده است كه برخي شلوغي ها و نافرماني هاي دانش آموزان نشانه هاي نبوغ بسيار بالاي آنهاست مسئوليت دهي براي آنها در ابعاد آموزشي و تربيتي و ... مي تواند تأمين كننده نياز آنها و موجب بهره دهي به نظام آموزشي و تربيتي باشد.

29- برنامه ريزي براي تشكيل كارگاههاي آموزشي به صورت كاربردي جهت افزايش و توانمندسازي راهها و شيوه هاي قدرت تحليل براي توسعه ي راه حل هاي لازم و متعدد و همچنين تشكيل كارگاههاي سنجش و طرح سئوال براي فهم عميق دانش در اين بخش كه منتهي به تحول در فرآيند آموزش و پرورش مي شود ضروري است.

30- نقش مؤثر و مثبت مسابقات ورزشي دانش آموزي در آموزش و پرورش بدون ترديد غيرقابل انكار است ليكن تقويت اين برنامه براي ساخته شدن و مهارت يابي آنها پيشنهاد مي گردد.

31- تشكيل كلاسهاي آموزش ورزش در حد پايه براي معلمان دوره آموزش ابتدايي جهت تأمين و پوشش مطلوب برنامه هاي آموزشي و مهارتي دانش آموزان دوره ابتدايي ضرورت اساسي دارد. همچنين معرفي و فعاليت برنامه اي در خصوص رشته هاي جديد ورزشي در كليه ي دوره ها به تناسب توان و استانداردهاي موجود قابل توجه و تأمل است.

32- با توجه به نقش ممتاز و سازنده ي انجمن هاي علمي آموزشي معلمان و ضرورت گسترش امر سلامت و تندرستي معلمان و به تبع آن دانش آموزان تشكيل انجمن در رشته تربيت بدني پيشنهاد مي گردد.

33- لزوم توجه كارشناسي در كميته هاي بررسي تأليفات و مقالات معلمان و امتيازدهي به آنها به ويژه در بخش مقالات برتر داخلي و مقالات خارجي كه گاهاً امتيازات داده شده به تناسب سطح علمي و قابليت هم خواني ندارد.

34- جهت ثبت و متبلور شدن استعدادهاي خاص معلمان و معرفي آنها و همچنين استفاده از اين پتانسيل در برنامه ها و فعاليت هاي آموزش و پرورش بهتر است طي برنامه هماهنگ، معلمان ابتكارات آموزشي و مهارتي خود را در قالب سي دي ارائه نمايند و اقدامات لازم نيز توسط هيأت داوران صورت گيرد.

35- پژوهش از مدارس شروع مي شود و هر چه قدر سنگ بناي اين امر محكم باشد به استواري و رشد و بالندگي آن در جامعه منجر خواهد شد فلذا سرمايه گذاري برنامه اي و مالي در اين بخش بدون ترديد نياز است همچنين پشتيباني از معلمان پژوهنده و محققين در آموزش و پرورش از حيث مالي و انتشارات، اولي به نظر مي رسد.

36- پشتيباني از مقاله دهندگان براي شركت در همايش ها و سمينارهاي داخل و خارج از كشور بر توسعه روند مقالات مؤثر خواهد بود.

37- تأمين بار انگيزشي هيأت علمي آموزش و پرورش از حيث تكريم و نگهداشت در ابعاد گوناگون و رسيدگي به مشكلات و درخواست هاي آنان از جمله ادامه تحصيل در دوره دكتري، برخورداري از تسهيلات دانشگاهها و استفاده كامل از توانمنديهاي موجود آنان در سيستم آموزش و پرورش از جمله ي نيازها پيشنهاد مي گردد.

38- فعال سازي آزمايشگاهها و كارگاهها براي آموزش هاي كاربردي دانش آموزان و معلمان با رويكرد جديد علمي ضروري است.

39- تأسيس اتاق علمي و فكر در مدارس با حضور هيأت علمي توانمند مدارس جهت مشاورت مديران مدارس و ساير عوامل آموزشي گزينه مؤثر و مطلوبي در تحول بخشي امر آموزش و پرورش خواهد بود.

40- دوره هاي آموزشي به تناسب تنوع و گرايش رشته ها و دروس به صورت تخصصي در برنامه سنجش نظرات و برنامه ريزي و اجراي آنها مورد توجه و اقدام قرار گيرد. همچنين سقف دوره ها در همه دروس و رشته ها و بخشها متوازن و متعادل باشد.

41- به منظور افزايش سطح كاربردي و تأثير عملي دوره هاي آموزشي، تعيين هدفهاي رفتاري ورودي و خروجي دوره ها بدواً تعريف و به استادان و مخاطبين دوره ابلاغ شود.

42- تغيير متون كتب درسي به ويژه در بخش علوم پايه و فني و حرفه اي به تناسب رشد فزاينده علوم و توليدات علمي و انطباق آن با دانش و علوم روز پيشنهاد مي گردد.

43- براي مسئوليت هايي چون مديريت مدارس و معلمي در پايه ها, بخش ها و دوره هاي خاص شرايط و امتيازات تخصصي گذاشته شود تصميم گيري خارج از اين مقوله بر مختل شدن فرآيندهاي مديريتي و آموزش و پرورش منجر مي شود.

44- انجمن هاي علمي آموزشي معلمان همه ي تجربيات و مهارتهاي معلمان توانمند خويش را در قالب هاي سي دي و برگزيده در اختيار معلمان قرار دهند. اين امر در آموزش و پرورش بايستي به صورت فراگير مورد توجه و اقدام قرار گيرد.

45- عناوين علوم پايه و فني و حرفه اي جزو محورهاي تحقيق كه به صورت سالانه اعلام مي شود ملحوظ گردد بديهي است اكتفا نمودن صرف به مسائل علوم انساني و تربيتي مطلوب آموزش و پرورش نمي باشد.

46- مشروط نمودن مقالات علمي مبني بر چاپ در نشريات معتبر داخل و خارج كشور در برنامه هاي حمايتي و امتيازات تخصيصي ويژه به آنها؛

47- انتشار به نام مقالات علمي در بخشي از سايت سازمان آموزش و پرورش استان و زيرمجموعه آن (مديريت ها و ادارات آموزش و پرورش) و امتيازدهي به آنها تأثير خوبي در علائق و انگيزه معلمان خواهد داشت و از ترافيك مقالات چاپ و انتشار نشده خواهد كاست از طرفي دغدغه هاي صاحبان مقالات در جوانب مختلف مورد مرتفع قرار مي گيرد.

48- نشست هاي صميمي با نخبگان و هيأت علمي آموزش و پرورش گامي به جلو و شروع تحول در فرآيند آموزش و پرورش مي باشد.

49- چگونگي و نحوه ي ايجاد انگيزه در هيأت علمي آموزش و پرورش : الف) بها دادن به كار برتر آنان ب) ارزيابي دقيق عملكردها و ارائه بازخورد انگيزشي لازم ج) تشكيل كلاسهاي حرفه اي و مهارتي و آموزش تكنولوژي د) ايجاد ارتباط و برخورد صميمي مسئولان با آنها هـ) تشويق مادي و معنوي و نكوداشت در تمامي فعاليت ها و برنامه هاي آموزش و پرورش؛

50- تشكيل مدارس ويژه براي فرزندان ممتاز فرهنگيان در دوره هاي مختلف و سازماندهي معلمان زبده توانند در آنها موجب تكريم و نكوداشت مقام معلم و فرزندان برجسته ي آنان خواهد شد.

51- براي تحول در آموزش و پرورش به انگيزه سازي مؤثر در معلمان بايد همت نمود چرا كه رمز هر گونه تحول با حضور جدي و عالمانه معلمان محقق خواهد شد.

52- انجام مهندسي معكوس در متون درسي و روشهاي موجود تدريس و شيوه هاي اجرايي كه نيازمند برنامه ريزي و سرمايه گذاري لازم مي باشد در متحول نمودن آموزش و پرورش نقش بايسته اي را ايجاد مي نمايد.

53- براي تحول در آموزش و پرورش علاوه بر تعميق باور عمومي در نهاد آموزش و پرورش باورهاي عمومي بايد در جامعه رشد و نمو داشته باشند تا از فرآيند آموزش و پرورش پشتيباني كافي و مستمر صورت پذيرد.

54- آموزش و پرورش زير بناي توسعه است اين امر بايد به يك باور عمومي تبديل شود و به تناسب آن مشاركت همه جانبه از آموزش و پرورش روند تحول و توسعه آن صورت پذيرد.

55- طرح مسئله بنابه نظر دانشمندان حيات تفكر است براي پيشگيري از هر گونه ركود بايد در نظام آموزشي پيوسته مسائل مختلف علمي، پژوهشي، آموزشي و تربيتي در چهارچوب برنامه ها و فعاليت ها مورد طرح قرار گيرند تا دانش آموزان و دانشجويان با تفكر پيوسته به حيات علمي مورد نظر نظام آموزشي و تربيتي دست يابند.

56- براي پشتيباني از معلمان پژوهنده و استفاده ي آنها از سايت هاي تخصصي، كتابخانه هاي برون سازماني (دانشگاهها و ...) و ساير امكانات موجود دستگاهها بايستي اقدامات و هماهنگي هاي لازم توسط سازمان و مديريت آموزش و پرورش مناطق و نواحي صورت پذيرد.

57- هر معلمي پژوهشگر و محقق است و ليكن در كار خود با موانع و مشكلاتي مواجه مي شود مي خواهد آنها را حل كند و راه اثربخشي را بيابد تا بدين صورت هدفهاي آموزشي و تربيتي را محقق سازد بايد معلمان در اين مسير پشتيباني شوند.

58- تبديل دانش به فن آوري، اصلاح حافظه گرايي و آموختن براي زيستن در آموزش و پرورش مسائلي هستند كه بايستي مورد سرمايه گذاري و حمايت و اقدام قرار گيرد.